{"id":3811,"date":"2024-08-02T09:38:49","date_gmt":"2024-08-02T09:38:49","guid":{"rendered":"https:\/\/academicsolidarity.com\/?p=3811"},"modified":"2024-08-02T09:38:51","modified_gmt":"2024-08-02T09:38:51","slug":"14-risk-faktorunun-ele-alinmasi-kuresel-demans-vakalarini-neredeyse-yari-yariya-azaltabilir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/academicsolidarity.com\/?p=3811&lang=tr","title":{"rendered":"14 Risk Fakt\u00f6r\u00fcn\u00fcn Ele Al\u0131nmas\u0131, K\u00fcresel Demans Vakalar\u0131n\u0131 Neredeyse Yar\u0131 Yar\u0131ya Azaltabilir"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Yeni bir Lancet raporu, 14 temel risk fakt\u00f6r\u00fcn\u00fc hedefleyerek k\u00fcresel demans vakalar\u0131n\u0131n neredeyse yar\u0131s\u0131n\u0131n \u00f6nlenebilece\u011fi veya geciktirilebilece\u011fini belirtiyor. Alzheimer&#8217;s Association uluslararas\u0131 konferans\u0131nda a\u00e7\u0131klanan bu rapor, bu y\u0131k\u0131c\u0131 hastal\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 m\u00fccadelede ya\u015fam tarz\u0131 de\u011fi\u015fikliklerini ve kamu sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 m\u00fcdahalelerini potansiyel oyun de\u011fi\u015ftiriciler olarak savunan proaktif bir demans yakla\u015f\u0131m\u0131 \u00f6neriyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hedeflenmesi gereken 14 risk fakt\u00f6r\u00fc:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>E\u011fitim ve Bili\u015fsel Aktiviteler<\/strong>: Y\u00fcksek kaliteli e\u011fitim sa\u011flama ve orta ya\u015flarda zihinsel olarak uyar\u0131c\u0131 aktiviteleri te\u015fvik etme.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>\u0130\u015fitmeyi Koruma<\/strong>: \u0130\u015fitme kayb\u0131 olan ki\u015filer i\u00e7in i\u015fitme cihazlar\u0131n\u0131 eri\u015filebilir k\u0131lma ve zararl\u0131 g\u00fcr\u00fclt\u00fc maruziyetini azaltma.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Depresyon Tedavisi<\/strong>: Depresyonu etkili bir \u015fekilde tedavi etme.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Kafay\u0131 Koruma<\/strong>: Temas sporlar\u0131nda ve bisikletlerde kask kullan\u0131m\u0131n\u0131 te\u015fvik etme.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Fiziksel Aktivite<\/strong>: Egzersiz yap\u0131lmas\u0131n\u0131 te\u015fvik etme. Egzersiz yapan ki\u015filerin demans geli\u015ftirme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 daha d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Sigara \u0130\u00e7meyi Azaltma<\/strong>: E\u011fitim, fiyat kontrol\u00fc ve sigara b\u0131rakma programlar\u0131 yoluyla sigara i\u00e7meyi azaltma.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Hipertansiyon Y\u00f6netimi<\/strong>: Hipertansiyonu \u00f6nleme veya azaltma, 40 ya\u015f\u0131ndan itibaren sistolik kan bas\u0131nc\u0131n\u0131 130 mm Hg veya daha d\u00fc\u015f\u00fck seviyede tutma.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Kolesterol Y\u00f6netimi<\/strong>: Orta ya\u015flardan itibaren y\u00fcksek LDL kolesterol\u00fcn\u00fc tespit etme ve tedavi etme.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Kilo Y\u00f6netimi<\/strong>: Sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir kiloya sahip olma ve bunu koruma.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Alkol T\u00fcketimi<\/strong>: Fiyat kontrol\u00fc ve a\u015f\u0131r\u0131 t\u00fcketim seviyeleri ve riskleri konusunda fark\u0131ndal\u0131\u011f\u0131 art\u0131rarak y\u00fcksek alkol t\u00fcketimini azaltma.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Sosyal Destek<\/strong>: Sosyal izolasyonu azaltmak i\u00e7in ya\u015fa uygun ve destekleyici toplum ortamlar\u0131 ve konutlar\u0131 \u00f6nceliklendirme.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>G\u00f6rme Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131<\/strong>: G\u00f6rme kayb\u0131 taramas\u0131 ve tedavisini eri\u015filebilir k\u0131lma.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Hava Kirlili\u011fi<\/strong>: Hava kirlili\u011fine maruz kalmay\u0131 azaltma.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu ad\u0131mlar, e\u011fitimi geli\u015ftirmekten kirleticilere maruz kalmay\u0131 azaltmaya kadar, demans \u00f6nlemede b\u00fct\u00fcnsel bir yakla\u015f\u0131m \u00f6neriyor. Bu \u00f6nerilerin uygulanmas\u0131, \u00f6nemli kamu sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 tasarruflar\u0131 sa\u011flayabilir ve k\u00fcresel n\u00fcfus ya\u015flan\u0131rken toplum ve ekonomi \u00fczerindeki y\u00fckleri azaltarak milyonlarca insan\u0131n ya\u015fam kalitesini iyile\u015ftirebilir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ancak genetik y\u00fck de g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurulmal\u0131d\u0131r. Lancet raporu, listelenen de\u011fi\u015ftirilebilir risk fakt\u00f6rlerinin ele al\u0131nmas\u0131yla demans vakalar\u0131n\u0131n yakla\u015f\u0131k %45&#8217;inin \u00f6nlenebilece\u011fi veya geciktirilebilece\u011fini \u00f6ne s\u00fcrmektedir. Dolay\u0131s\u0131yla, demans vakalar\u0131n\u0131n yar\u0131s\u0131ndan fazlas\u0131 bu \u00f6nerilerle ele al\u0131nmayan fakt\u00f6rler, \u00f6zellikle de genetik fakt\u00f6rlerden etkilenmektedir. Makale: <a href=\"https:\/\/www.thelancet.com\/pdfs\/journals\/lancet\/PIIS0140-6736(24)01296-0.pdf\">https:\/\/www.thelancet.com\/pdfs\/journals\/lancet\/PIIS0140-6736(24)01296-0.pdf<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yeni bir Lancet raporu, 14 temel risk fakt\u00f6r\u00fcn\u00fc hedefleyerek k\u00fcresel demans vakalar\u0131n\u0131n neredeyse yar\u0131s\u0131n\u0131n \u00f6nlenebilece\u011fi veya geciktirilebilece\u011fini belirtiyor. Alzheimer&#8217;s Association uluslararas\u0131 konferans\u0131nda a\u00e7\u0131klanan bu rapor, bu y\u0131k\u0131c\u0131 hastal\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 m\u00fccadelede ya\u015fam tarz\u0131 de\u011fi\u015fikliklerini ve kamu sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 m\u00fcdahalelerini potansiyel oyun de\u011fi\u015ftiriciler olarak savunan proaktif bir demans yakla\u015f\u0131m\u0131 \u00f6neriyor. Hedeflenmesi gereken 14 risk fakt\u00f6r\u00fc: Bu ad\u0131mlar, e\u011fitimi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":3807,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[114],"tags":[],"class_list":["post-3811","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-guncel"],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/academicsolidarity.com\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/2024_08_02.jpg?fit=540%2C540&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3811","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3811"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3811\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3812,"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3811\/revisions\/3812"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3807"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3811"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3811"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3811"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}