{"id":4146,"date":"2025-02-08T11:18:24","date_gmt":"2025-02-08T11:18:24","guid":{"rendered":"https:\/\/academicsolidarity.com\/?p=4146"},"modified":"2025-02-08T11:18:28","modified_gmt":"2025-02-08T11:18:28","slug":"sag-populizm-ve-otoriterlesme-egilimleri-yukseliyor-trumpin-karari-universitelerdeki-ifade-ozgurlugune-yeni-bir-tehdit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/academicsolidarity.com\/?p=4146&lang=tr","title":{"rendered":"Sa\u011f Pop\u00fclizm ve Otoriterle\u015fme E\u011filimleri Y\u00fckseliyor &#8211; Trump\u2019\u0131n Karar\u0131, \u00dcniversitelerdeki \u0130fade \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne Yeni Bir Tehdit"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Son y\u0131llarda d\u00fcnya genelinde sa\u011f pop\u00fclizmin y\u00fckselmesi, insan haklar\u0131 ve demokraside gerileme gibi olgularla paralel bir \u015fekilde \u00fcniversitelerde de belirginle\u015fen bir etki yaratt\u0131. Bu durum, akademik \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerin ve ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn tehdit alt\u0131nda oldu\u011fu bir ortam\u0131 beraberinde getirmi\u015ftir. Sa\u011f pop\u00fclizmin y\u00fckseli\u015fi, \u00fcniversitelerdeki akademik \u00f6zg\u00fcrl\u00fckleri ve ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc tehdit etmektedir. \u00d6zellikle, h\u00fck\u00fcmetlerin ve politikac\u0131lar\u0131n \u00fcniversitelerdeki ele\u015ftirel d\u00fc\u015f\u00fcnceyi ve protestolar\u0131 hedef almas\u0131, akademik ortam\u0131n ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 zedelemektedir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu ba\u011flamda, ABD Ba\u015fkan\u0131 Donald Trump&#8217;\u0131n, Filistin&#8217;e destek g\u00f6sterilerine kat\u0131lan yabanc\u0131 \u00f6\u011frencilerin s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 edilmesine y\u00f6nelik imzalad\u0131\u011f\u0131 <a href=\"https:\/\/www.theguardian.com\/us-news\/2025\/feb\/02\/trump-palestine-gaza-protest-project-esther\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/www.theguardian.com\/us-news\/2025\/feb\/02\/trump-palestine-gaza-protest-project-esther\">ba\u015fkanl\u0131k kararnamesi<\/a>, \u00fcniversitelerdeki ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc tehdit eden somut bir \u00f6rnek te\u015fkil etmektedir. Trump y\u00f6netimi, pro-Palestinian g\u00f6sterilere kat\u0131lan \u00f6\u011frencilere y\u00f6nelik, &#8220;antisemitizm&#8221; su\u00e7lamalar\u0131yla vize iptal etmeyi planlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 duyurdu. Bu karar, ABD&#8217;deki \u00fcniversitelerdeki demokratik tart\u0131\u015fmalar\u0131n ve protestolar\u0131n k\u0131s\u0131tlanmas\u0131na yol a\u00e7abilir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sa\u011f pop\u00fclizmin y\u00fckselmesiyle birlikte, \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131k ve otoriterle\u015fme e\u011filimleri de g\u00fc\u00e7 kazanmaktad\u0131r. Bu durum, \u00fcniversitelerdeki \u00e7e\u015fitlilik ve kapsay\u0131c\u0131l\u0131k politikalar\u0131n\u0131 zay\u0131flatmakta, ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131 azaltmaktad\u0131r. Ayr\u0131ca, otoriter y\u00f6netimlerin \u00fcniversiteleri denetleme ve bask\u0131 alt\u0131na alma \u00e7abalar\u0131, akademik \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc tehdit etmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu a\u00e7\u0131dan Birle\u015fik Krall\u0131k\u2019ta, Boris Johnson\u2019\u0131n ba\u015fbakanl\u0131k d\u00f6nemi s\u0131ras\u0131nda, h\u00fck\u00fcmetin akademik \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc s\u0131n\u0131rlama \u00e7abalar\u0131 dikkat \u00e7ekicidir. Johnson y\u00f6netimi, \u00fcniversitelerdeki \u00f6\u011frenci protestolar\u0131na kar\u015f\u0131 sert \u00f6nlemler alm\u0131\u015f, \u00f6zellikle Brexit kar\u015f\u0131t\u0131 seslerin y\u00fckselmesiyle birlikte akademisyenlere y\u00f6nelik bask\u0131lar artm\u0131\u015ft\u0131r. Ayr\u0131ca, baz\u0131 akademik ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n devletin politikalar\u0131yla uyumsuz oldu\u011fu gerek\u00e7esiyle finanse edilmesinin engellenmesi gibi olaylar ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu t\u00fcr m\u00fcdahaleler, akademik ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n zay\u0131flamas\u0131na neden olmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Polonya\u2019da ise, h\u00fck\u00fcmetin sa\u011f pop\u00fclist y\u00f6nelimiyle birlikte akademik \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler ciddi \u015fekilde tehdit alt\u0131na girmi\u015ftir. \u00dclkenin E\u011fitim Bakan\u0131, akademik personel i\u00e7in belirli politik g\u00f6r\u00fc\u015flere sahip olmay\u0131 ve belirli ideolojilere ba\u011fl\u0131 kalmay\u0131 \u015fart ko\u015fmu\u015f, \u00fcniversiteler \u00fczerinde bask\u0131lar kurarak ideolojik homojenli\u011fi te\u015fvik etmi\u015ftir. Bu durum, akademisyenlerin \u00f6zg\u00fcr d\u00fc\u015f\u00fcnce ve ara\u015ft\u0131rma yapma haklar\u0131n\u0131 k\u0131s\u0131tlamaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Macaristan\u2019da ise Viktor Orb\u00e1n\u2019\u0131n iktidara gelmesiyle birlikte e\u011fitim sistemine y\u00f6nelik ciddi m\u00fcdahaleler ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131r. 2017 y\u0131l\u0131nda, Avrupa&#8217;n\u0131n en prestijli \u00fcniversitelerinden biri olan Orta Avrupa \u00dcniversitesi (CEU), h\u00fck\u00fcmetin bask\u0131lar\u0131 sonucunda Macaristan\u2019dan ayr\u0131lmak zorunda kalm\u0131\u015ft\u0131r. Bu \u00f6rnek, otoriter y\u00f6netimlerin \u00fcniversiteleri kontrol alt\u0131na almak i\u00e7in uygulad\u0131\u011f\u0131 bask\u0131lar\u0131n en \u00e7arp\u0131c\u0131 \u00f6rneklerinden biridir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u00fcrkiye\u2019de ise, \u00f6zellikle 2016 y\u0131l\u0131ndan sonra, akademik \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler ve \u00fcniversitelerdeki ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k ciddi \u015fekilde tehdit alt\u0131na girmi\u015ftir. 2016\u2019daki darbe giri\u015fiminin ard\u0131ndan, h\u00fck\u00fcmetin &#8220;ter\u00f6r propagandas\u0131&#8221; yapmakla su\u00e7lad\u0131\u011f\u0131 akademisyenlere y\u00f6nelik soru\u015fturmalar ve tutuklamalar artm\u0131\u015f, 7000 civar\u0131nda akademisyen kanun h\u00fckm\u00fcnde kararnamelerle kamudan ihra\u00e7 edilmi\u015ftir. En \u00e7arp\u0131c\u0131 \u00f6rneklerden biri, 2016 y\u0131l\u0131nda yay\u0131nlanan ve bar\u0131\u015f \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yapan &#8220;Bu Su\u00e7a Ortak Olmayaca\u011f\u0131z&#8221; bildirisini imzalayan 1128 akademisyenin i\u015ften \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 ve baz\u0131 akademisyenlerin tutuklanmas\u0131d\u0131r. H\u00fck\u00fcmet, \u00fcniversitelerdeki ele\u015ftirel d\u00fc\u015f\u00fcnceyi bask\u0131 alt\u0131na alarak, akademik \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc k\u0131s\u0131tlamaya \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Ayr\u0131ca, akademik atamalar ve \u00fcniversite rekt\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc gibi \u00f6nemli kararlar, h\u00fck\u00fcmetin siyasi \u00e7izgisine daha yak\u0131n isimlere verilmi\u015ftir. Bu m\u00fcdahaleler, \u00fcniversitelerin ba\u011f\u0131ms\u0131z ara\u015ft\u0131rma yapma ve \u00f6\u011frencilere \u00f6zg\u00fcr bir e\u011fitim sunma yeteneklerini zay\u0131flatm\u0131\u015ft\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019deki \u00fcniversiteler, kamuya a\u00e7\u0131k tart\u0131\u015fmalarda daha az \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve \u00e7ok daha fazla h\u00fck\u00fcmet kontrol\u00fc alt\u0131nda faaliyet g\u00f6stermektedir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">G\u00fcn\u00fcm\u00fczde k\u00fcresel \u00f6l\u00e7ekte akademik d\u00fc\u015f\u00fcnce ve ara\u015ft\u0131rma serbestli\u011finin risk alt\u0131nda oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. Halk, sivil toplum kurulu\u015flar\u0131 ve akademik kurulu\u015flar bu konuda \u00f6nlemler al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in i\u015fbirli\u011fine gitmelidir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son y\u0131llarda d\u00fcnya genelinde sa\u011f pop\u00fclizmin y\u00fckselmesi, insan haklar\u0131 ve demokraside gerileme gibi olgularla paralel bir \u015fekilde \u00fcniversitelerde de belirginle\u015fen bir etki yaratt\u0131. Bu durum, akademik \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerin ve ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn tehdit alt\u0131nda oldu\u011fu bir ortam\u0131 beraberinde getirmi\u015ftir. Sa\u011f pop\u00fclizmin y\u00fckseli\u015fi, \u00fcniversitelerdeki akademik \u00f6zg\u00fcrl\u00fckleri ve ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc tehdit etmektedir. \u00d6zellikle, h\u00fck\u00fcmetlerin ve politikac\u0131lar\u0131n \u00fcniversitelerdeki ele\u015ftirel d\u00fc\u015f\u00fcnceyi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":4142,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[114],"tags":[],"class_list":["post-4146","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-guncel"],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/academicsolidarity.com\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/20250208AcademicFreedom.webp?fit=1024%2C1024&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4146","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4146"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4146\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4147,"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4146\/revisions\/4147"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4142"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4146"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4146"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/academicsolidarity.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4146"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}